Bước tiến mới trong điều trị viêm gan B mạn, nhằm tiệt trừ siêu vi B để ngăn ngừa tiến triển tới xơ gan và ung thư gan.


Bài chia sẻ của BS: Nguyễn Duy Thế - Bệnh viện 175 - TP HCM
Chuyên khoa bệnh nhiệt đới - Hội viên Hội gan mật TP HCM - Chuyên gia tư vấn và điều trị viêm gan siêu vi B.

Viêm gan B mạn là một bệnh truyền nhiễm có tỷ lệ mắc cao trong cộng đồng. Ước tính tại Việt nam có khoảng 10 triệu người nhiễm HBV. Viêm gan B mạn là nguyên nhân chính dẫn tới xơ gan và ung thư gan.

Diễn biến nhiễm viêm gan siêu vi B mãn tính

Diễn biến nhiễm viêm gan siêu vi  viêm gan B (HBV)

Cho tới thời điểm hiện tại viêm gan B mạn vẫn là bệnh chưa thể chữa khỏi hoàn toàn được. Nhưng các nhà khoa học đã nghiên cứu ra nhiều loại thuốc và phương pháp điều trị có hiệu quả cao.

Mục tiêu điều trị viêm gan B mạn là gì:

Mục tiêu ngắn hạn: 

  1. Bình thường hóa men gan (ALT)

  2. Chuyển đổi huyết thanh HBeAg, HBsAg

  3. Ức chế sao chép của HBV (HBV-DNA dưới ngưỡng)

  4. Cải thiện mô học: giảm tình trạng viêm và xơ hóa tại gan

Mục tiêu lâu dài:

  1. Cải thiện xơ hóa, xơ gan

  2. Ngăn ngừa ung thư gan

  3. Ngừng uống thuốc điều trị

  4. Mục tiêu lý tưởng: tiệt trừ HBV (mất HBsAg)

 

Mục tiêu điều trị VGB mạn

Tiệt trừ HBV là cách tốt nhất ngăn ngừa xơ gan và ung thư gan

Phác đồ điều trị phổ biến nhất hiện nay đó là dùng thuốc uống Tenofovir, Entercavir, thuốc chích Peg-Inteferon alfa-2a/2b. Dùng thuốc uống: Tenofovir, Entercavir, thì hầu hết các bệnh nhân phải điều trị suốt đời. Bởi vì nhược điểm của các loại thuốc uống là không tác dụng tới cccDNA.

Vai trò của cccDNA là gì?

cccDNA của HBV tạo thành một dạng genome DNA nằm ở nhân tế bào gan bị nhiễm dưới dạng nhiễm sắc thể nhỏ hoặc episome không tích hợp. cccDNA hoạt động như một khuôn mẫu để phiên mã các gen của HBV. Số bản sao của cccDNA có trong các tế bào gan bị nhiễm có sự biến thiên mạnh nhưng thường trong khoảng từ 10-50 bản sao/ 1 tế bào gan. cccDNA của HBV đóng vai trò then chốt trong sự sao chép và sự tồn tại kéo dài của virus viêm gan B.

 

Vòng đời của HBV

Vòng đời của HBV

Các thuốc Tenofovir hoặc Entercavir ức chế polymerase của virus nhưng không ức chế con đường tái sinh nội bào bổ sung cccDNA. Kết quả là nếu ngừng uống thuốc sự sao chép virus thường quay trở lại với nồng độ như trước khi điều trị. Cho nên các bệnh nhân phải uống thuốc thật dài, nếu không nói là vô thời hạn. Mục tiêu lý tưởng: tiệt trừ HBV (mất HBsAg) nếu dùng thuốc uống là gần như bất khả thi vì chúng không có hiệu quả làm triệt tiêu cccDNA từ gan.

 

Ricovir (Tenofovir 300 mg) - Thuốc uống hiệu quả, an toàn nhất trong điều trị viêm gan B mạn

Viread (Tenofovir 300 mg) - Thuốc uống hiệu quả, an toàn trong điều trị viêm gan B mạn

Bước tiến mới trong điều trị viêm gan B mạn.

Dựa vào kết quả của nhiều nghiên cứu lớn được công bố gần đây, các nhà khoa học đã thống nhất mục tiêu mới của điều trị viêm gan B mạn là: tiệt trừ HBV (mất HBsAg). Phác đồ được khuyến cáo để đạt được hiệu quả cao nhất là: Phối hợp 1 thuốc uống + 1 - 2 thuốc chích:

  1. Tenofovir + Peg-Inteferon alfa-2a

  2. Entercavir + Peg-Inteferon alfa-2a

  3. Tenofovir + Peg-Inteferon alfa-2a + Thymalfasin

  4. Entercavir + Peg-Inteferon alfa-2a + Thymalfasin

Phác đồ điều trị phối hợp giữa uống và chích cho bệnh nhân viêm gan B mạn sẽ làm tăng tỷ lệ chuyển đổi huyết thanh HBeAg và HBsAg, hạn chế tối đa tiến triển tới xơ gan và ung thư gan. Tuy nhiên phác đồ này còn nhiều hạn chế vì giá Peg-Inteferon alfa-2a và Thymalfasin còn cao, một số bệnh nhân không dung nạp Inteferon, Peg-Inteferon alfa-2a phải dùng kéo dài và thuốc có nhiều tác dụng phụ.

Hiện nay tại Việt Nam có hai loại Peg-Inteferon alfa-2a được công nhận và sử dụng rộng rãi đó là: Pegasys Pegnano. Hai loại này nếu dùng điều trị viêm gan B mạn thì bệnh nhân cần phải chích dưới da bụng 1 lần/ một tuần x 48 tuần.

Trước khi tiến hành điều trị bằng Peg-Inteferon alfa-2a bệnh nhân cần làm các xét nghiệm gì?

  1. Định lượng HBsAg, HBV DNA
  2. HBeAg, anti HBe
  3. Đánh giá chức năng gan: tỷ lệ prothrombin, INR, Albumin máu ...
  4. Đánh giá tình trạng xơ hóa của gan: Fibroscan
  5. Xét nghiệm tầm soát các bệnh lý, cơ địa có thể ảnh hưởng tới kết quả điều trị hoặc chống chỉ định điều trị: công thức máu, đường huyết, creatinin máu, ANA, T4, TSH, ECG, XQ phổi, siêu âm bụng, siêu âm tim, test thử thai, HIV, Anti HCV ...
  6. Nên xét nghiệm xác định: SNP rs12979860 của gen IL28B nhằm tiên lượng kết quả điều trị

Khi bệnh nhân có đủ các tiêu chuẩn sau thì các bác sĩ sẽ chỉ định điều trị:

  1. HBsAg (+), HBeAg (+/-)
  2. Men gan: ALT > 70 UI hay có bằng chứng viêm gan qua sinh thiết gan, FIBROSCAN.
  3. Định lượng HBV DNA trên 5 log10 với HBeAg (+), trên 4 log10 với HBeAg (-)
  4. Chức năng gan còn tốt

Khi nào thì các bác sĩ sẽ không chỉ định điều trị (chống chỉ định):

  1. Bệnh nhân không tuân thủ điều trị

  2. Trẻ em < 3 tuổi, phụ nữ có thai

  3. Có bệnh tự miễn

  4. Suy chức năng tuyến giáp

  5. Trầm cảm nặng

  6. Xơ gan mất bù

  7. Dị ứng thuốc điều trị

  8. Bị một số bệnh nội khoa khác mà không thể điều trị được như: suy tim, khó thở, tăng huyết áp nặng

Hiện nay ở Việt Nam đang áp dụng những phác đồ điều trị nào?

  • Phác đồ uống: Tenofovir hoặc Entercavir
  • Phác đồ có thuốc chích: 
  1. Peg-INF alfa 2a + Tenofovir/Entercavir
  2. Tenofovir/Entercavir + Peg-Inteferon alfa-2a + Thymalfasin

Cụ thể:

- Peg-INF alfa 2a 180 mcg/ tuần, tiêm dưới da bụng  + Tenofovir 300 mg uống hàng ngày sau ăn tối.

- Peg-INF alfa 2a 180 mcg/ tuần, tiêm dưới da bụng + Entercavir 0.5 - 1  mg uống hàng ngày sau ăn tối.

- Tenofovir/Entercavir + Peg-Inteferon alfa-2a + Thymalfasin.

Thời gian dùng thuốc ít nhất 48 tuần

 

Pegnano - một loại Peg-Interferon được sử dụng rộng rãi ở Việt Nam

Pegnano - Một loại Peg-Interferon được sử dụng rộng rãi ở Việt Nam

Tác dụng phụ của thuốc có thể xảy ra: 

Tenofovir và Entercavir: Hiếm gặp: Đau bụng, tiêu chảy. mệt mỏi, buồn nôn ...

Peg-INF alfa: 

  1. Sốt nhẹ, đau đầu, đau mỏi người (dễ dàng khắc phục)

  2. Nổi mề đay dị ứng (dễ dàng khắc phục)

  3. Giảm hồng cầu (thiếu máu)

  4. Giảm bạch cầu

  5. Giảm tiểu cầu

  6. Trầm cảm

  7. Khô da, rụng tóc

  8. Rối loạn chức năng tuyến giáp

  9. Bùng phát bệnh tự miễn...

BẠN CẦN BIẾT:

  1. Hầu hết các bệnh nhân đều khởi đầu điều trị bằng thuốc uống. Thời gian uống thuốc cho 1 liệu trình ít nhất là 2 năm.

  2. Bệnh nhân cần làm các xét nghiệm: công thức máu, chức năng thận, men gan, sàng lọc xơ gan + ung thư gan, siêu âm, định lượng HBV DNA mỗi 3-6 tháng.

  3. Thuốc chích cần có chỉ định phù hợp, mặc dù thuốc chích có nhiều tác dụng phụ nhưng không phải ai cũng gặp các tác dụng phụ đó và phần lớn có thể khắc phục được.

  4. Khi xảy ra tác dụng phụ của thuốc, bệnh nhân cần phải được các BS chuyên khoa bệnh nhiệt đới và gan mật có kinh nghiệm  xử trí mới bảo đảm bệnh nhân hoàn tất được liệu trình điều trị.

  5. Chỉ có các BS chuyên khoa bệnh nhiệt đới và gan mật mới biết khi nào giảm liều thuốc, khi nào ngưng điều trị, khi nào cần tiêm các thuốc tăng hồng cầu, bạch cầu, tiểu cầu...

  6. Hiện tại chưa có thuốc điều trị khỏi hẳn viêm gan B mạnCác nhà khoa học đang nghiên cứu thử nghiệm ở pha 1 và 2 rất nhiều các loại thuốc nhằm điều trị khỏi hẳn viêm gan B. Hy vọng trong tương lai gần (5-10 năm) sẽ có các loại thuốc mới này.

  • Để được khám, chẩn đoán và điều trị viêm gan siêu vi B mạn bằng phương pháp mới nhất, nhằm tiệt trừ siêu vi B để ngăn ngừa tiến triển tới xơ gan và ung thư gan.

  • Hãy liên hệ với: BS Thế: 0967 944 226

  • Bạn sẽ được điều trị bằng 1 trong các phác đồ sau:

  1. Tenofovir 300 mg uống hàng ngày sau ăn tối.
  2. Entercavir 0.5  1  mg uống hàng ngày sau ăn tối.
  3. Pegnano 180 mcg + Ricovir (Tenofovir 300mg) thời gian 48 tuần.
  4. Pegnano 180 mcg + Thymalfasin + Ricovir (Tenofovir 300mg) thời gian 48 tuần.

Tất cả các bệnh nhân viêm gan B mạn đều được điều trị ngoại trú tại nhà. Bệnh nhân vẫn sống, sinh hoạt và làm việc bình thường. Bệnh nhân chỉ tới bệnh viện tái khám và làm các xét nghiệm theo lịch.

Hãy liên hệ với tôi:  BS Thế: 0967 944 226

Chúng tôi sẵn sàng tư vấn, giải đáp mọi thắc mắc của bạn và giúp bạn điều trị viêm gan B mạn hiệu quả, an toàn và tiết kiệm.

Tôi sẵn sàng tiếp đón bạn tại các địa chỉ sau:

Tại TPHCM

Phòng khám gan mật BS Thế Số nhà 855 Nguyễn Kiệm, Phường 03, Gò Vấp, TP HCM(Ngay cạnh Phòng Khám đa khoa Anh Bảo, Gần đối diện cổng chính Bệnh viện 175). Thời gian khám và tư vấn từ 08h - 20h các ngày trong tuần(Xin vui lòng điện thoại  cho BS Thế 0967 944 226 để đặt lịch trước).

 

NẾU BẠN ĐÃ BỊ VIÊM GAN B MẠN

HÃY GỌI NGAY BS Thế: 0967 944 226

ĐỂ ĐƯỢC TƯ VẤN CÁCH ĐIỀU TRỊ VIÊM GAN B MẠN CÓ HIỆU QUẢ CAO NHẤT, AN TOÀN NHẤT. 

Điều trị viêm gan siêu vi B sớm để ngăn ngừa tiến triển tới xơ gan và ung thư gan.